Onderwerp:

Regionalisering van de opleiding

Het onderwerp regionalisering van de opleiding staat hoog op de agenda van de Raad Opleiding. De organisatie van de opleiding wordt steeds meer vanuit een regionaal perspectief aangevlogen. Dit gebeurt als reactie op de toenemende zorgconcentratie, die grote gevolgen heeft voor de medisch specialistische vervolgopleidingen. 

Concentratie en spreiding van zorg

Concentratie van kennis, kunde en kapitaal is noodzakelijk om de kosten van de gezondheidszorg beheersbaar te houden. Technische en wetenschappelijke ontwikkelingen dragen er enerzijds toe bij dat de zorg voor complexe patiënten steeds meer maatwerk wordt, wat verdergaande specialisatie (en daarmee concentratie) in ziekenhuizen stimuleert.

Anderzijds kan schaalvergroting tot efficiëntere inzet van mensen en middelen leiden (betere benutting infrastructuur en behandelteam), waarbij planbare laagcomplexe zorg bijvoorbeeld buiten bepaalde ziekenhuizen kan plaatsvinden. 

Als gevolg van bovengenoemde ontwikkelingen kan niet alle zorg meer in alle zorginstellingen aangeboden worden. Om de medisch specialistische zorg toch zo patiëntvriendelijk mogelijk aan te bieden, wordt deze steeds vaker regionaal georganiseerd.

Gevolgen voor de opleiding

Deze concentratie en spreiding van zorg heeft ook consequenties voor aios. Om alle benodigde ervaring en competenties op te doen, moeten zij hun opleidingsonderdelen over meerdere opleidingsklinieken verspreiden. Veel aios zullen zich, na een brede basisopleiding, verder specialiseren in instellingen waar (hoog)complexe zorg aangeboden wordt.

Om de samenhang van de opleiding te waarborgen, moet een aios in principe zijn volledige opleiding binnen één regio kunnen volgen. De Raad Opleiding vindt het van groot belang dat de kwaliteit van de opleiding behouden blijft, ook wanneer deze in meerdere instellingen binnen een regio aangeboden wordt. Daarom heeft zij het visiedocument 'Regionalisering van de medisch specialistische vervolgopleiding' ontwikkeld. Onderdeel hiervan zijn een tiental uitgangspunten en randvoorwaarden. Zo moet bijvoorbeeld voor aios helder zijn wat ze bij de diverse opleidingsinstellingen binnen een regio kunnen leren. En de opleidingsregio’s moeten een overzicht maken en bijhouden van het specialisme-overstijgend onderwijs waar aios gebruik van kunnen ma­ken. De onlangs vernieuwde Opleidingsetalage is een handig instrument om aan deze randvoorwaarden te voldoen.

Regionale opleidingsvisitaties

Ook de opleidingsvisitaties zullen waarschijnlijk meer regionaal worden georganiseerd. Daarbij kunnen, naast de huidige opleidingsziekenhuizen, ook andere ziekenhuizen en zbc’s die bij een regionale opleiding betrokken zijn, gevisiteerd worden. We verwachten dat deze wijze van visiteren beter inzicht geeft in de samenhang van de opleiding en opleidingslocaties in een regio. Een praktisch voordeel van regionale visitaties is dat dezelfde visitatiecommissie in enkele dagen de verschillende locaties van een regionale opleiding kan bezoeken. De RGS is in 2014 gestart met pilots ten aanzien van regionaal visiteren.