Onderwerp:

Openheid onverwachte uitkomsten

Voor medisch Specialisten die geconfronteerd worden met een onbedoelde gebeurtenis of uitkomst van zorg is het belangrijk te weten welke acties zij hierin moeten ondernemen. Daarvoor is het belangrijk te weten wat de verschillende definities zijn  van een onbedoelde gebeurtenis of uitkomst van zorg. Drie vormen van ongewenste uitkomsten van zorg: calamiteit, incident en complicatie.
 

Calamiteiten

Bij een calamiteit is er sprake van een gebeurtenis die betrekking heeft op de kwaliteit van zorg en kan worden uitgelegd als: het niet handelen conform de professionele standaarden, richtlijnen of procedures óf een tekortkoming in het zorgproces.

Als uit onderzoek door het ziekenhuis of instelling is vast komen te staan (binnen zes weken) dat er sprake is van een calamiteit dan is de Raad van Bestuur verantwoordelijk dit binnen drie werkdagen te melden bij de Inspectie voor de Gezondheidszorg (IGZ).

De medisch specialist meldt bij een vermoeden van een calamiteit dit bij degene die daarvoor binnen het ziekenhuis of de instelling is aangewezen. Hiervoor is een interne meldprocedure opgesteld.

Incidenten

Bij een incident is er sprake van een onbedoelde gebeurtenis in het zorgproces. Er is nog geen sprake van een tekortkoming in het zorgproces. Wanneer dit wel het geval zou zijn dan is er sprake van een calamiteit.

De medisch specialist maakt melding van incidenten met als zonder onbedoelde schade tot gevolg. Daarnaast rapporteert de medisch specialist incidenten binnen de instelling in het patiëntendossier.

Complicaties

Bij een complicatie is sprake van een onbedoelde uitkomst door het (niet) handelen van een zorgverlener. Er is echter nog geen sprake van onvoldoende handelen. Als er wel sprake is van onvoldoende handelen dan is er sprake van een calamiteit.

Als er zich een complicatie voordoet dan meldt de medisch specialist dit volgens de daarvoor geldende interne meldprocedure. Daarnaast legt de medisch specialist dit voor in de complicatiebesprekingen en draagt bij aan het uitvoeren van verbeteracties op basis van de complicatieregistratie.

Model stappen en acties

De Federatie Medisch Specialisten heeft in de FAQ ‘Melden onbedoelde gebeurtenissen en uitkomsten van zorg door medisch specialisten’ een model stappen en acties opgenomen. De stappen en acties in het model van de Federatie hangen af van de gesignaleerde situatie en de weging van aard en ernst.