Ziekenhuizen en specialisten herkennen conclusies IGZ-rapport

15 december 2011

De NVZ vereniging van ziekenhuizen, de Orde van Medisch Specialisten en betrokken wetenschappelijke verenigingen kunnen zich redelijk vinden in het rapport van de inspectie over de zorgketen voor kankerpatiënten. Er gaat inderdaad veel goed in de behandeling van kankerpatiënten. Er werken enthousiaste medisch specialisten en medewerkers die zich met hart en ziel inzetten voor de patiënt, de techniek is op orde, wachtlijsten zijn weggewerkt. En ja, oncologische zorg is complex. Er zijn veel zorgverleners bij betrokken. En ook nog op verschillende afdelingen en in verschillende instellingen. De roep om regie en overzicht is heel legitiem.

Binnen de Nederlandse ziekenhuizen zijn de bij de zorg voor kankerpatiënten betrokken zorgverleners continu bezig met het verder verbeteren van de zorg. Het onderzoek waarop dit inspectierapport is gebaseerd, is al weer ruim twee jaar oud. Sindsdien zijn er belangrijke stappen gezet. Binnen de ziekenhuizen is multidisciplinair overleg waarin iedere patiënt met kanker wordt besproken door alle zorgverleners die met die patiënt te maken hebben. Indien de radiotherapie op een andere locatie wordt gegeven, komt de radiotherapeut naar de verwijzend specialist om bij die bespreking te zijn. Verder zijn er binnen de ziekenhuizen steeds meer gespecialiseerde oncologieverpleegkundigen actief die vaak de vaste contactpersonen zijn waar de patiënt behoefte aan heeft. Ook het ontwikkelen van protocollen voor behandelingen binnen de kankerzorgketen heeft de volle aandacht.

Roep om regie begrijpelijk

 
Natuurlijk kan het altijd beter. De zorg voor kankerpatiënten is inderdaad een complex en veelomvattend proces, waarbij iedere patiënt maatwerk krijgt. De ene keer is het beter eerst te opereren en dan met bestraling of chemotherapie te beginnen. De andere keer is de volgorde anders. 
Vaak moet een patiënt voor een deel van de behandeling naar een ander ziekenhuis, in het bijzonder als er bestraald moet worden. Een goede aansturing van elk individueel behandeltraject is dan ook van groot belang. Daarom is de roep om regie heel begrijpelijk. In de praktijk is het realiseren daarvan wel het meest ingewikkelde waar ziekenhuizen en specialisten zich voor geplaatst zien, mede omdat zich gaandeweg wijzigingen kunnen voordoen.
Ziekenhuizen en medisch specialisten zijn voortdurend bezig met het zoeken naar de balans tussen voldoende informatieuitwisseling tussen de verschillende schakels van de zorgketen en het nemen van eigen verantwoordelijkheid.

Samen verbeteren

Kortom, specialisten en ziekenhuizen werken samen aan het steeds verder verbeteren van de zorg. Zorg die in zijn algemeenheid in Nederland trouwens goed is, zo blijkt ook keer op keer uit internationaal onderzoek. 
In het Nationaal Programma Kankerbestrijding staan communicatie, informatieoverdracht en het openbaar maken van behandelresultaten hoog op de agenda. Betrokkenen maken wel een aantal kanttekeningen:

  • Uitgebreid multidisciplinair overleg trekt een zware wissel op de beschikbare staf in de ziekenhuizen, zowel medisch specialistisch als verpleegkundig.
  • De huidige financieringsstructuur bevordert eerder verbrokkeling dan goed georganiseerde ketenzorg.
  • De infrastructuur, nodig voor snelle en adequate informatieoverdracht, schiet tekort. De ontwikkeling van een elektronisch patiëntendossier, drempelloos toegankelijk voor betrokken zorgverleners, dient krachtig gestimuleerd te worden en op korte termijn tot vruchtbare resultaten te leiden.

Haalbaarheid

Partijen wijzen erop dat wederom niet moet worden vergeten dat deze onderzoeken van de Inspectie de randvoorwaarden betreffen en niet de uitkomsten van de zorg.
Gezien de complexiteit van de materie, zetten NVZ, Orde en wetenschappelijke verenigingen wel vraagtekens bij de haalbaarheid van de eis van de inspectie aan ziekenhuizen om voor 1 juli 2009 een plan van aanpak in te dienen en dat voor 1 januari 2010 te implementeren. Te snel zou hier wel eens slechte kwaliteit kunnen betekenen.