Leidraad verantwoordelijkheid medisch specialist gereed

15 december 2011

De Orde van Medisch Specialisten heeft op 22 oktober 2008 een leidraad voor de verantwoordelijkheid van de medisch specialist bij onderhoud en beheer van medische apparatuur naar haar leden gestuurd. Deze leidraad kwam tot stand in overleg met de Nederlandse Vereniging voor Anesthesiologie (NVA), de Nederlandse Vereniging voor Heelkunde (NVvH) en de NVZ vereniging van ziekenhuizen en is vervolgens goedgekeurd door alle wetenschappelijke verenigingen.Ook de medische staf van de Ziekenhuisgroep Twente heeft haar steentje bijgedragen.

Aanleiding voor het opstellen van de leidraad waren enkele onderzoeken van de IGZ: naar de brand op de OK in Almelo, naar het functioneren van de instrumentele diensten en het onderzoek naar het operatief proces (TOP2, het peroperatieve proces). Uit deze onderzoeken is gebleken dat de implementatie van de aanbevelingen voor onderhoud en beheer van medische apparatuur voor verbetering vatbaar is. Tevens bleken de verantwoordelijkheden van medisch specialisten bij het onderhoud en het beheer van deze apparatuur onvoldoende helder.

In de leidraad staat hoe de medisch specialist als gebruiker ervoor kan zorgen dat hij alleen met veilige, goed werkende apparatuur werkt. Voorwaarde voor het kunnen waarmaken van de medeverantwoordelijkheid van de medisch specialist is dat goed beheerde medische apparatuur herkenbaar moet zijn voor de gebruiker. Voor de medisch specialist moet helder zijn wie verantwoordelijk is voor het onderhoud en het beheer van medische apparatuur. Degene die verantwoordelijk is voor het onderhoud en het beheer van de medische apparatuur brengt hiertoe een kenmerk aan op deze apparatuur, waaruit de status van onderhoud blijkt. Op dit kenmerk (bv. een sticker) staat de identificatiecode van het apparaat als ook wanneer het volgende onderhoud uiterlijk weer moet plaatsvinden. Dit kenmerk is tevens de waarborg dat deze apparatuur, voor zover dat te bepalen is, voldoet aan de daartoe gestelde technische eisen. De wijze waarop men de apparatuur oormerkt als ‘veilig’ (bv. kleur van de sticker) wordt bepaald door de medische staf samen met de raad van bestuur. 

In de leidraad staat verder beschreven dat er een meldingssysteem moet zijn voor afwijkingen. Bij geconstateerde afwijkingen moet altijd vervangende apparatuur worden gebruikt, tenzij, bij een bijzondere omstandigheid, uit een risk-benefit afweging blijkt dat het gebruik van de apparatuur bij de patiënt verantwoord is. Tot slot staat in de leidraad beschreven dat de staat van het onderhoud en het beheer van de medische apparatuur moet worden vastgelegd (bij voorkeur in een elektronisch systeem) en periodiek een managementrapportage aan de medisch specialist als gebruiker van medische apparatuur, de medische staf en de raad van bestuur moet worden verstrekt. 

De Orde heeft de leidraad verstuurd aan haar leden, aan de wetenschappelijke verenigingen en aan de voorzitter van de medische staven, met de dringende oproep de aanbevelingen op te volgen.